Seminaries westerse filosofie voor iedereen

Thema Vrouwen & Filsofie
Dinsdag 24 februari 2026 (1 sessie)
We lezen, analyseren en becommentariëren (filosofisch) samen de uitgedeelde tekst.
Denkende vrouwen vormen een hiaat in de canon van de Westerse filosofie. Maar wat en hoe is een ‘canon’? Waarom werden deze filosofes vergeten?
We behandelen kort volgende filosofes uit de Oudheid en de Helleense periode: Aspasia van Milete, Hipparchia van Maroneia, Leontion, Ban Zhao, Macrina de Jongere, Hypatia van Alexandrië.


THEMA Artificial & Human Intelligence
Dinsdag 3 maart & dinsdag 10 maart. (2 sessies)
We lezen, analyseren en becommentariëren (filosofisch) samen recente artikels.
AI, Narrow Ai, Llm, Agi, Gai, ChatGTP? Is Artificial Intelligence superieur aan human intelligence? Zijn er gevaren aan Ai? Voor ons persoonlijk, voor onze kinderen, voor de mensheid is zijn geheel? Gebruiken we nu al ai zonder het te beseffen? Zijn de utopische voorspellingen in dit verband realistisch of slimme verkooppraatjes bestemd voor kandidaat investeerders? Intellectuele munitie om u te wapenen tegen de angst voor ai die men ons probeert aan te praten.

THEMA Schuldgevoel?
Dinsdag 17 maart & dinsdag 24 maart. (2 sessies)
We lezen, analyseren en becommentariëren (filosofisch) samen de uitgedeelde tekst.
Kunnen we een schuldgevoel van binnenuit, vanuit de beleving zelf objectief omschrijven? Wat met het schuldgevoel in andere, niet-christelijke culturen? Is er een verschil tussen schuldgevoel en schaamtegevoel? Oorsprong en ontwikkeling van het schuldgevoel onder de dominantie van de katholieke kerk? Bestaan er verschillende soorten schuldgevoel? Het schuldgevoel nu, in tijden van neoliberalisme?


THEMA Hoe Worden we Een Beter Mens? (deel 2)
Dinsdag 31 maart, dinsdag 21april & dinsdag 28 april. (3 sessies)
We lezen, analyseren en becommentariëren (filosofisch) samen de uitgedeelde tekst.
We leven in een woelige tijd met diverse crisessen. (klimaat, democratie, economisch-financieel, oorlog in Oekraïne) Hoe kun je jezelf ontwikkelen om je staande te houden? Gaven moderne denkers uit de Xxste eeuw levenslessen voor én een analyse van onze actuele problemen? Het uitgangspunt is dat een betere wereld ook bij jezelf begint. Geen dwingende morele (pastoors)precepten maar inspiratiebronnen.
We behandelen de Canadese filosoof Charles Taylor, de Indische econoom/filosoof Amartya Sen en door de Engelse filosoof Roger Scruton.

THEMA Waarheidscrisis?
dinsdag 4 mei, dinsdag 12 mei & dinsdag 19 mei. (3 sessies)
We lezen, analyseren en becommentariëren (filosofisch) samen de uitgedeelde tekst.
In het dagelijks leven beschouwen we vaak wat bekenden ons vertellen als waar. We checken niet altijd wat ze ons vertellen. We zijn immers wezens die in waarheid leven, willen leven omdat we niet belogen willen worden. Met de opkomst van sociale media verandert deze ervaring doordat sommigen de leugen als legitiem overtuigingsmiddel beschouwen en veelvuldig hanteren.
Hoe kunnen we feit van leugen, mening van waarheid, enz. van elkaar onderscheiden?
Dee criteria om waarheid van leugen te onderscheiden zijn immers niet veranderd.

THEMA Eenzaamheid?
Dinsdag 26 mei, dinsdag 2 juni, dinsdag 9 juni en dinsdag 16 juni. (4 sessies)
We gebruiken als leidraard het recent boek De lege hemel. Over eenzaamheid van de Nederlandse filosofe Marjan Slob. (€ 22, Ambos/Anthos, 2020) Best vooraf aanschaffen.
We lezen vooraf thuis respectievelijk tot p. 54, tot p. 97, tot p. 158 en tot p. 205.
Eenzaamheid? Het droevig gevoel dat je ervaart wanneer je bewust wordt van een tekort aan verbondenheid. Slob ziet eenzaamheid ook als een verschijnsel dat belangrijke menselijke talenten onthult. Er zijn dus verschillende vormen van eenzaamheid. Welke zijn eerder positief om te beleven?
Een boeiend boek dat met veel voorbeelden gegrepen uit het leven u eerder een positieve kijk op eenzaamheid meegeeft en handvaten om aan de negatieve varianten te ontsnappen.


THEMA Burn-out
dinsdag 30 juni. (1 sessie)
We lezen, analyseren en becommentariëren (filosofisch) samen de uitgedeelde tekst.
Is burn-out enkel een individueel en/of professioneel probleem? We gaan te rade in de geschriften van psychiaters/cultuurfilosofen Dirk Dewachter en Paul Verhaeghe en de Belgische filosoof Pascal Chabot. Volgens deze laatste is burn-out niet slechts een persoonlijk probleem van uitgeputte mensen. De burn-out is een spiegel van het disfunctioneren van de mens in zijn omgeving en staat daarmee voor veel méér dan pech of een verstoorde medewerker-baas verhouding. Hoe dan ook, er spelen ook persoonlijkheidskenmerken een rol.